فاطمه خادم شیرازی پژوهشگر روابط بین الملل مرکز بین المللی مطالعات صلح – IPSC منازعه در خاورمیانه در دهه‌های اخیر، به‌ویژه در بستر رخدادهای پس از اکتبر ۲۰۲۳، از یک تقابل کلاسیک و دولت‌محور به یک شبکه پیچیده، چندلایه و ارگانیک از بازیگران دولتی و غیردولتی تبدیل شده است [1]. جمهوری اسلامی ایران با ایجاد و تقویت شبکه‌ای از نیروهای هم‌پیمان، معماری امنیتی نوینی را شکل داده که تحت عنوان محور مقاومت شناخته می‌شود؛ شبکه‌ای که با گسترش از لبنان و سوریه تا عراق، یمن و فلسطین، ماهیت جنگ، صلح و بازدارندگی را در منطقه بازتعریف کرده است [2]. از منظر نظری، محدودیت قدرت‌های بزرگ در پیشبرد جنگ‌های کلاسیک و پرهزینه، استراتژی‌های دفاعی را به سمت توانمندسازی ائتلاف‌های بومی و اتکا بر نبردهای نامتقارن سوق داده است [2]. با این حال، تحلیلگران غربی بر این باورند که این راهبرد نوعی پارادوکس جنگ نیابتی ایجاد کرده است؛ به این معنا که
