فروردین ۲۰, ۱۴۰۰ – ۳:۴۱ ق.ظ |

مریم وریج کاظمی
 پژوهشگر ژئوپلیتیک
مرکز بین المللی مطالعات صلح -IPSC

ژئوپلیتیک جنسی به یکی از موارد اساسی و پایه ای از روابط بین انسان ها یعنی رابطه میل جنسی با قدرت و سیاست و کنش های ناشی …

ادامه مطلب »
گفتگو

مقالات

خاورمیانه

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه خاورمیانه

خلیج فارس

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه خلیج فارس

آسیای میانه

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه آسیای میانه

صفحه نخست » آسیا, اروپا, تركيه, خاورمیانه, گزیده ها, مقالات

نگرشی به حقوق سیاسی و اجتماعی زنان ترکیه – ۱۹۳۰ – ۲۰۲۰ میلادی-بخش سوم و پایانی

نگارش در اسفند ۱۳, ۱۳۹۸ – ۶:۵۶ ق.ظ
Share

گلناز سعیدی

پژوهشگر و استاد دانشگاه

مرکز بین المللی مطالعات صلح IPSC

 

اشتغال زنان

مشارکت فعال زنان در زندگی اقتصادی از مهمترین پارامترهای توسعه پایدار است. تجارب بین المللی حاکی از ارتباط بین افزایش برابری اقتصادی بین زن و مرد و کاهش فقر و همچنین بین درآمد بالاتر ملی و حاکمیت بهتر است.

یکی از موضوعاتی که در پروژه اشتغال اتحادیه اروپا در ترکیه مطرح شده است ، برابری بین زنان و مردان است. با وجود ساختار مساوات در قوانین ، عدم وجود سازوکارهای لازم برای توسعه کیفی زنان و دسترسی آنها به بازار کار هنوز یک مشکل مهم است. در حالی که میزان مشارکت زنان در بازار کار در سال 1990 تقریبا 34.1 درصد بود ، در سال 2002 به 26.9 درصد ، در 2004 و 25.4 درصد در سال 2011 و 28.8 درصد در سال 2011 رسید.

به طور کلی ، براساس داده های سال 2011 ، در حالی که میزان اشتغال زنان در ترکیه 25.6 درصد و نرخ بیکاری 11.3 درصد است ، این نرخ ها به ترتیب 59.5 درصد و در اتحادیه اروپا 15/9 درصد است. ۴۲درصد از زنان شاغل در ترکیه در بخش کشاورزی مشغول به کار هستند ، 15.2 درصد در بخش صنعت و 6/42 درصد در صنعت خدمات.

لازم به ذکر است، بخش دولتی و خصوصی و سازمان های غیر دولتی در ترکیه برای ارتقاء کارآفرینی زنان در ترکیه تلاش می کنند. البته نقش های تغییر یافته با مشارکت فعال زنان در نیروی کار نیاز به ایجاد راه حل هایی برای تقویت سیاست خانواده دارد.

اشتغال زنان نقش زنان را در حوزه های دولتی و خصوصی تقویت کرده است. نسل های جدید ترجیح می دهند که ازدواج کنند و فرزندان خود را بعدا در زندگی به دنیا آورند ، اما می خواهند زودتر بازنشسته شوند. این مهم است که سیاست های مربوط به تمام دوره های زندگی زنانه – دوران کودکی ، نوجوانی ، مشارکت در بازار کار ، زایمان و بازنشستگی – مکمل یکدیگر بوده و از یکدیگر پشتیبانی می کنند.

زنان در حالی که شغلی دارند در قبال کارهای خانه و تعهدات مادر مسئولیت دارند ، بنابراین باید بیشتر تلاش کنند. در این فرایند ، سیاست هایی برای ترغیب مردان به کمک به زنان در مشاغل خانگی یا مراقبت از کودک باید تدوین شود. برای این منظور پروتکل هایی با هدف تنظیم محیط کار زنان مطابق با این نیازها با وزارت کار و تأمین اجتماعی و وزارت علوم ، صنعت و فناوری امضا شده است. هدف این است که میزان اشتغال زنان تا سال 2013 به 29.6 درصد و تا سال 2023 به 35 درصد برسد.

 

 

زندگی سیاسی زنان

زنان در مسائل سیاسی یا انجام اقدامات سیاسی ، رای گیری ، کاندیداتوری یا شرکت در مکانیزم تصمیم گیری برای افراد می توانند حقوق خود را با کارآیی بیشتری دنبال کنند و در مورد سیاست های مربوط به خانواده ، جامعه و امور ملی صدای خود را ابراز کنند. در انتخابات عمومی که در 12 ژوئن 2011 برگزار شد ، تعداد نمایندگان زن مجلس به 79 یا 14.4 درصد افزایش یافت.

در انتخابات محلی که در 29 مارس 2009 برگزار شد ، میزان رای گیری در سطح کشور 80 درصد و نامزدها در 81 استان و 2946 منطقه و شهر به رقابت پرداختند. در این رقابت بین 19 حزب سیاسی شرکت کننده ، 44 زن به عنوان کاندیدای شهرداری استانی و 321 زن به عنوان کاندیدای شهرداری منطقه یا شهر شرکت کردند. در انتخابات مذکور ، 2948 شهردار در ترکیه انتخاب شدند و تنها 27 نفر (9/0 درصد) زن بودند. فقط دو نفر از این 27 زن در سطح استان انتخاب شدند. از 31790 عضو شوراهای شهرداری ، 1340 نفر زن هستند (4.21 درصد). از 3379 نماینده مجلس شورای اسلامی ، 100 زن (3.25 درصد) هستند. با توجه به اهمیت مشارکت زنان در سازوکارهای تصمیم گیری ، به وضوح باید این نرخ ها افزایش یابد.

با دیدگاه “صفر -تحمل -خشونت” ، مبارزات در همه زمینه ها ادامه دارد. “کنوانسیون شورای اروپا برای پیشگیری و مبارزه با خشونت علیه زنان و خشونت خانگی” که در 7 مارس 2011 در استراسبورگ تصویب شد توسط کمیته وزرای شورای اروپا برای امضا در 11 مه 2011 در استانبول افتتاح شد و به امضا رسید. در میان 17 کشور ترکیه اولین کشوری است که کنوانسیون را در پارلمان خود تصویب کرد. این کنوانسیون در تاریخ 24 نوامبر 2011 توسط ترکیه تصویب و در روزنامه رسمی در 8 مارس 2012 منتشر شد.

قانون حمایت از زن و اعضای خانواده در برابر خشونت ، قانون شماره. 6284 ، با مشارکت و مشارکت طرفین مرتبط به منظور تقویت دامنه قانون حمایت از خانواده (قانون شماره 4320) از سال 1998 توسط وزارت خانواده و سیاست گذاری اجتماعی تهیه شده است. این قانون اولین بار در ترکیه از خشونت خانگی تعریف و مقابله می کند. این قانون از 20 مارس 2012 لازم الاجرا شده است.

براساس اعلامیه استانبول ، قانون اجرا شد و هیچگونه تبعیضی نسبت به زنان ، کودکان ، سایر اعضای خانواده و قربانیان متخاصم قائل نشدند. و خشونت جسمی ، کلامی ، جنسی ، اقتصادی و روانی را از مجموعه اصطلاحات “خشونت” ، “خشونت خانگی” و “خشونت علیه زنان” تعریف کردند و آنرا الگوی مقطعی برای مقابله با خشونت علیه زنان دانستند که توسط دانشگاه ها ، جامعه مدنی ، نهادهای دولتی و بخش خصوصی تدوین شد.

ترکیه با همکاری دولت ، سازمان های بین المللی ، سازمان های زنان ، سندیکا ، بخش خصوصی و دانشگاه ها توانست در روند اصلاحات برابری زن و مرد موفق شود و با استفاده از تکنیک های همکاری و مذاکره و همچنین روش های اجماع ، پیشگام تغییر و تحول شد.

از سال 2002 ، ترکیه با پرداختن به زنان ، خانواده ، اقتصاد و ساختار اجتماعی با دیدگاه کلی در همه ابعاد ، مقررات لازم را انجام داده است. جنبش زنان در ترکیه و عملکرد آن به عنوان پلی بین شرق و غرب ، یک ویژگی منحصر به فرد را با چشم انداز حفظ ارزش های ملی و اخلاقی معمولی ترکیه به نمایش گذاشته است. با صدمین سالگرد تأسیس این کشور ، جمهوری ترکیه قصد دارد از نظر برابری بین زن و مرد ، اروپا و جهان به استانداردهای خود برسد.

چشم اندازی طولانی برای پیشرفت

با وجود برخی از اصلاحات در مورد وضعیت زنان در ترکیه در دوره حزب عدالت و توسعه ، هنوز هم موضوعات مهمی وجود دارد که باعث شده طرفداران حقوق زنان به طور جدی از دولت انتقاد کنند. از جمله، اعلام نخست وزیر اردوغان مبنی بر اینکه همه زنان ترکیه باید سه فرزند داشته باشند و حزب عدالت و توسعه ، قانونی را برای منع سقط جنین یا تبدیل وزارت امور خارجه مسئول امور زنان به وزارت خانواده و امور اجتماعی در سال 2012 . به عنوان نمونه در یکی از سخنان اردوغان در سال 2010 درباره برابری زن و مرد ، او به وضوح اظهار داشت: “زنان زن هستند و مردان مرد هستند. آیا ممکن است آنها برابر باشند؟ “

با این حال ، به طور کلی زنان ترکیه همچنان با برخی مشکلات از جمله نرخ پایین سواد ، نیروی کار پایین ، مشارکت سیاسی و آموزشی ، خشونت خانگی و قتل های ناموسی و غیره روبرو هستند.

حتی وقتی رتبه ترکیه را با سایر کشورهای جهان از نظر شکاف جنسیتی مقایسه می کنیم ، داده های آماری امیدوار کننده نیستند. طبق گزارش مجمع جهانی اقتصادی گزارش شکاف جهانی جنسیت سال 2013 ، ترکیه از 136 کشور جهان و در فهرست نابرابری جنسیتی جهانی 2012 ، رتبه 90 را از آن خود کرده است.

از نظر میزان سواد ، براساس آمارهای بی سوادی موسسه آماری ترکیه ، 2.3 میلیون از 2.8 میلیون نفری که بی سواد هستند ، زن هستند.

از نظر نیروی کار ، براساس آمار موسسه آماری ترکیه (ترک استات) سال 2012 ، نرخ اشتغال زنان همچنان 29.5٪ و با نرخ بیکاری 10.8٪ پایین است .

در حوزه سیاسی ، تعداد نماینده زن همچنان کم است. در انتخابات عمومی سال 2011 ، 79 زن نماینده مجلس وارد مجلس شدند. در حال حاضر تنها یک وزیر زن – وزیر خانواده و امور اجتماعی – در کابینه حضور دارد. در انتخابات محلی که در مارس 2009 برگزار شد ، تنها 27 نفر از 2948 شهردار منتخب و 1340 از 31790 عضو شوراهای شهرداری زن بودند.

به غیر از میزان سواد پایین ، نیروی کار و مشارکت سیاسی ، هنوز موضوعات دیگری در رابطه با زنان در ترکیه وجود دارد که باید مورد توجه قرار گیرد. اولین مسئله خشونت خانگی است. براساس گزارش تحت عنوان “خشونت خانگی علیه زنان در ترکیه” ، که در ژانویه سال 2009 منتشر شد ، 42٪ از زنان ترکیه در دوران زندگی خود خشونت خانگی را تجربه کردند و 29-29٪ از زنان متاهل خشونت جسمی جدی را از همسر خود تجربه کردند. علاوه بر این ، طبق آمار وزارت دادگستری (در سال 2009) ، تعداد زنان ترکیه ای که به قتل رسیده اند از سال 66 در سال 2002 به طرز چشمگیری افزایش یافته و در هفت ماه اول سال 2009 به 953 نفر رسید.

اگرچه قانون شهرداری ها مستلزم هر شهرداری با 50،000 نفر یا بیشتر ساکن است که یک سرپناه برای زنان و کودکان داشته باشد ، اما طبق آمار وزارت خانواده و امور اجتماعی (در ژوئن 2013) ، فقط در 120 شهر 120 پناهگاه وجود دارد.

میزان مرگ و میر در زایمان مادر مسئله دیگری است که نگران کننده است. براساس آمار وزارت بهداشت (در سال 2011) ، میزان مرگ و میر مادران هنوز 15.5 درصد است ، که در مقایسه با سایر کشورهای توسعه یافته بسیار زیاد است. ازدواج های اولیه و عمدتاً مرتب شده ، بارداری های مکرر و زودرس نیز از مشکلات مهمی هستند که هنوز هم به طور جدی بر زنان ترکیه تأثیر می گذارد ، به ویژه در مناطق روستایی. با وجود پیشرفت های حقوقی ، قتل های ناموسی هنوز وجود دارد و همچنان تهدیدهای جدی برای زندگی زنان در بخش شرقی و جنوب شرقی ترکیه انجام می شود.

 

بهداشت زنان

هیچ تبعیض جنسیتی در مورد قوانین و همچنین در بخش بهداشت و درمان در ترکیه وجود ندارد. بعد از  کنفرانس جهانی جمعیت و توسعه 1994 ، وزارت بهداشت تغییراتی را در سیاست اتخاذ کرد که شامل سلامت عاطفی ، اجتماعی و جسمی زنان و دختران جوان بطور یکپارچه بود. ابتکار عمل دیگری که بعد از کنفرانس پکن توسط وزارت بهداشت در دستور کار قرار گرفت ، اطمینان از مشارکت مردان در بهداشت باروری و برنامه ریزی خانواده بود.

نتیجه

با تسریع نقش اتحادیه اروپا در روند الحاق ، از اواخر دهه 1990 ، ترکیه در ایجاد چارچوب حقوقی برای بهبود حقوق بشر پیشرفت هایی داشته است. با اصلاحات آتاتورک در مورد حقوق زنان که اصلاحات اخیر بر اساس آن انجام شده است ، موفقیت جزئی بدست آمده است، زیرا زنان ترکیه همچنان به مشکلات گوناگون اعم از خشونت خانگی ، احترام به قتل ها ، مشارکت کم در نیروی کار تا مشارکت کم در حوزه سیاسی و غیره ، مشکلات وابسته به وضعیت اجتماعی ، موقعیت جغرافیایی ، منشأ قومی و غیره ادامه می دهند. واقعیت این است که موضوعات “حقوق بشر” به طور کلی و موضوعات مربوط به “حقوق زنان” به طور خاص به زمان بیشتری و تحول اجتماعی و روانی واقعی نیاز دارند. تنها راه حل آن تغییرات حقوقی  است که می تواند اولین گام برای حقوق زنان باشد. عملی که به عنوان “هسته اصلی” به “اراده سیاسی” احتیاج دارد.

 

منابع:

  • Atatürk: The Biography of the Founder of Modern Turkey, Andrew Mango, Overlook Press, 9119.
  • DEMOCRATIC PARTY AND DEMOCRACY IN TURKEY: CELAL BAYAR AND ADNAN MENDERES, GULİ?Z SUTCU, Department of Political Science in Bilkent University – Ankara, February 9100
  • Knaus,Katharina,article of TURKISH WOMEN: A CENTURY OF CHANGE. Users/LENOVO/Desktop/esi_turkey_tpq_id_90.
  • Lowen,Mark.2018.Women Challenge Turkey Traditions for rigth to work.BBC Turkey correspondent. bbc.com/news/world-europe-43197642
  • Şahin,Fatma.2011.WOMEN’S RIGHTS IN TURKEY, The Minister of Family and Social Policy of Turkey.womens-rights-in-turkey-spring-2012-en.pdf
  • State Feminism, Modernization, and the Turkish Republican Woman, JENNY B. WHITE, Project Muse, 9113 NWSA Journal, Vol.05 No.3.
  • Statistical Yearbook of Turkey 2002-2007
  • Towards Gender Equality in Turkey: a Summary Assessment, (2012). November 20. Turkey Country Management Unit, Europe and Central Asia Region.http://kasaum.ankara.edu.tr/files/2013/02/World,BankTurkey_Gender_Note-2012.pdf.
  • Turkish Statistical Institute (TurkStat), turkstat.gov.tr
  • World Economic Forum (2014). The Global Gender Gap Report 2014.
  • World Economic Forum. (2015). The Global Gender Gap Report 2015.
  • Youssef, N. H. (1971). ″Social Structure and the Female Labor Force:The Case of Women Workers in Muslim Middle Eastern Countries″. Demography, 8 (4), PP 427-439.
  • واژگان کلیدی: نگرش، حقوق سیاسی ، اجتماعی، زنان، کشور ترکیه ، ۱۹۳۰ ۲۰۲۰، میلادی،گلناز سعیدی

Share