مرداد ۲۷, ۱۳۹۷ – ۵:۰۹ ق.ظ |

کارشناس آفریقا
مرکز بین‌المللی مطالعات صلح – IPSC
اگر به گذشته نگاه آنکارا به قاره سیاه توجه داشته باشم باید گفت ترکیه درسده های گذشته به عنوان امپراتوری عثمانی حضور پررنگ در شمال آفریقا (مصر، لیبی، تونس، …

ادامه مطلب »
گفتگو

مقالات

خاورمیانه

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه خاورمیانه

خلیج فارس

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه خلیج فارس

آسیای میانه

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه آسیای میانه

صفحه نخست » خاورمیانه, روسیه, گفتگو, مصر

بازیگران منطقه ای و بین المللی موثر در آینده روابط مصر و روسیه – گفتگو با سید هادی سید افقهی

نگارش در آذر ۷, ۱۳۹۲ – ۲:۱۰ ق.ظ
بازیگران منطقه ای و بین المللی موثر در آینده روابط مصر و روسیه – گفتگو با سید هادی سید افقهی
Share

مرکز بین الملللی مطالعات صلح-IPSC

در چند ماه گذشته اخبار و گزارش های متعددی از افزایش روابط روسیه و مصر به گوش رسیده و اخیرا نیز دو  وزیر دفاع و خارجه روسیه از  قاهره دیدن کردند. اما پرسشی که وجود دارد نوع نگاه بازیگران منطقه ای و بین المللی به این روابط است. در همین راستا برای بررسی بیشتر رویکرد بازیگران منطقه ای و بین المللی موثر به آینده روابط روسیه و مصر گفتگویی با سید هادی سید افقهی کارشناس مسائل مصر داشته ایم:

 واژگان کلیدی: روسیه و حضور نظامی در مصر، حضور نظامی روسیه در مصر، آینده توازن روسیه در مصر با امریکا، افزایش حضور نظامی روسیه در مصر روسیه، حضور نظامی در مصر و آینده توازن با امریکا

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: نقش بحران سوریه و بازیگری ایران تا چه میزانی در توجه مسکو به مصر موثر بوده است؟

سوریه عمق استراتژیک مصر بوده است و سوریه هرگز از  مصر جدا نشده است.  وقتی مصر با رژیم صهیونیستی جنگید سوریه هم در 1967 و هم  در 1973   درکنار آن بود و  بخشی از خاک خود را از دست داد  لذا  وقتی مرسی در آخرین  سخنرانی خود قطع رابطه بین مصر و سوریه را  اعلام کرد و  احتمال شرکت مردم و ارتش مصر را  در  تقابل با ارتش سوریه  در کنار تروریست ها را مطرح کرد بسیاری را شگفت زده کرد. در واقع این حرکت حرکتی نابخردانه و کاملا سازمانی بود،  لذا مردم مصر واکنش نشان داند و حساسیت ها بیشتر شد. حال  حکومت جدید  مصر  که در حال نزدیک شدن به مسکو  است درصدد  تدوین رابطه با دوست استراتژیک خود یعنی سوریه است. چنانچه ما تغییری لحنی در گفتمان سیاسی  دولتمردان مصر  از جمله سیسی و  نخست وزیر و نبیل فهمی وزیر خارجه مصر را شاهدیم. همچنین مطبوعات و شبکه های تلویزیون مصر درصدد کاهش لهجه تند و تهاجمی بر ضد اسد و سوریه بوده اند. من تصور میکنم با توجه به نقشی که جمهوری اسلامی ایران در تحولات سوربه و دعوت به ورود به مذاکره  انجام داده و  همچنین همکاری های صمیمانه روسیه با ایران و  نزدیک تر شدن مصر با سوریه  می  توان نتیجه گرفت که نزدیکی مصری ها به  روسیه ممکن است موجب افزایش روابط و افزایش سطح روابط ایران و مصر هم گردد. چنامچه پالس ها و شواهدی هم وجود دارد و  فهمی در مصاحبه ای گفته بود که  ما حاضر هستیم بین ایران و برخی ازکشورهای خلیج فارس برای تنش زدایی میانجی گری کنیم.  همچنین وی قبلا گفته بود ما هیچ گونه مشکلی برای ارتقای روابط با ایران نداریم.  البته اشاره کرد که شرط هایی هم  داریم . در واقع با توجه به اولویت های داخلی مصر و  مسائل مصری آنها با توجه به شرایطی که عدلی منصور  و سیسی  مطرح کرده اند بعد از  برگزاری انتخابات و تدوین قانون اساسی  با ثبات بیشتر وضعیت در داخل مصر  به پرونده های خارجی خود توجه بیشتری کنند.

 

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: نقش رویکرد سیاست خارجی امریکا در  توجه به خاور دور در  نگرش روسیه به خاورمیانه و مصر چیست؟

 پاسخ به این سوال میتواند ریشه بسیاری از تحولات در  منطقه را پیدا کرد. در واقع طرح آینده امریکایی ها رویارویی  و جنگ اقتصادی با  غول چینی و مجموعه بریک در منطقه آرام که از خاور دور شروع میگرد است. بنابراین به دنبال یک حافظ منافع خوب و وفادار در منطقه میگردد اما تلاش میکند زمانی منطقه خاورمیانه را رها کنند که رقبای اصلی خود در منطقه یعنی روسیه و مجموعه  بریکس از یک سو و جریان مقاومت به رهبری ایران را به نحوی تضعیف کرده و جانشینان خود را در منطقه قرار دهد و به شرق آسیا و آرام توجه کنند. لذا به همین دلیل جنگ در سوریه را آغاز کردند تا پای ایران را هم به معادله کشانند. لذا اکنون نیز سعودی ها و  قطری ها از نزدیک شدن ایران و امریکا خشمگین  و از پیروزی دیپلماسی فعال روس ها و  ایرانی ها بر علیه دیپلماسی نظامی و ریزش دیپلماسی نظامی امریکا  ناراحت هستند.  چینی ها،  روسها  هم میدانستند که  امریکا تلاش میکند منطقه را به دست ترکیه،  اسرائیل و کشورهای مرتجع منطقه سپارد و  به جنگ  چین رود. لذا  چینی ها، روسها و جریان مقاومت  ناتو  و امریکا را در منطقه زمین گیرکردند و به هیچ قیمتی اجازه سرنگونی  حکومت اسد را ندادند. به  همین دلیل روس ها امریکایی ها را مجبورکردند با قواعد  خود منطقه را مدیریت کنند. مخصوصا این امر نقطه عطف جدیدی شد که در زمان  اعلام حمله  امریکا به سوریه در  مساله سلاح شیمیایی این حمله ناکام ماند و   این امر آغاز شمارش معکوسی برای  سیاست خارجی امریکا بود. امریکا  برای اولین بار با وجود  تصمیم  در حمله  قادر به  حمله نبود و  موانع جدی برای این حمله وجود داشت.  لذا تغییر رویکرد امریکا با رقبا  خود در سطح بین المللی که روسیه و ایران در سطح منطقه باید وارد تعامل گردد.لذا باید گفت مدیریت بحران در منطقه به دست روسها،  ایرانی ها است نه امریکایها. یعنی نقش کنشگر انفعالی را  امریکایی ها و  مجموعه  غربی بازی میکند. چنانچه اکنون ترکیه هم  دوان دوان به دنبال ترمیم روابط با عراق است و امیر قطر  هم نامه ای  توسط یکی از  اعضای جبهه فتح به  بشاراسد فرستاد.  عربستان و  رژیم صهیونیستی هم  متضررین اصلی هستند. لذا اکنون اسرائیل  در حال مانع تراشی برای عدم حل پرونده هسته ای ایران است. چرا که  حل این  پرونده آسیب جدی و  استراتژیکی به منافع رژیم صهیونیستی در منطقه میزند.

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: رویکرد واشنگتن به  احتمال افزایش روابط و همگرایی بین قاهره و مسکو چیست؟

نخستین واکنش امریکایی ها آن بود که جان کری قبل از محاکمه مرسی به قاهره رفت و نوعی چرخش صد و هشتاد درجه ای نسبت به موضع گیری خود در تحولات مصر و مخصوصا نسبت به اخوان داشت.  به نظر میرسد امریکا اندک اندک دست خود را از پشت اخوان برمیداند و    اخوان را به دست حکومت مصر می سپرد. در این حال این  رویکرد نوعی چرخش در مصر بود. اکنون امریکا در مورد کمک های نظامی خود به مصر  با ابهام  سخن میگود  نه بر دادن کمک  توجه میکند نه بر ندادن کمک اصرار می ورزد و می گوید منتظر  انتخابات و  برقراری روابط با حکومت منتخب  آینده مصر هستیم. یعنی اکنون امریکایی ها فهیمده اند که اگر به حکومت مصر فشار بیشتری وارد کنند حکومت نوین مصر به روسیه و جریان مقاومت توجه بیشتری میکند، لذا با احتیاط بیشتری با مصر و  همراه با نگرانی با  مصر تعامل میکنند.

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: نگاه بازیگران  عربی به افزایش روابط مصر و روسیه چیست؟

این بازیگران چند دسته هستند. قطر  حامی اصلی و  اسپناسر مالی  و تبلیغاتی اخوان در مصر بود. وقتی  اخوان در مصر سرنگون شد روابط  مصر و  قطر تیره و تار  شد به جای آن نفوذ و بازیگری  عربستان، امارات، کویت در مصر  شکل گرفت و  بحرین و اردن هم بعد به آن پیوستند اما آنها هر چند می خواهند جایگزین نقش قطر در حکومت فعلی مصر شوند اما با شناختی که از روحیه مصری ها و هوشمندی و  عزت نفس آنان دارم بعید میدانم اجازه ایفای نقش عربستان و کشورهای دیگر منطقه به جای قطر  دهند.  حجم تاریخ،  فرهنگ، جایگاه مصر  اجازه نقش به  سعودی ها در مصر نمیدهد. دسته دیگر کشورهای دیگری هستند که روابط عادی خود را با اخوان را حفظ کردن چون الجزایر لیبی و..  تونس .. بنابراین صف بندی هایی کشورهای عربی نسبت به تحولات اخیر در مصر و نزدیک شدن مصر به روس ها برای برخی نگران کننده است و  برای برخی مانند الجزایر،  سوریه و یمن و..  هم خوشایند است.

 

Share