June 28, 2022 – 4:16 am | Comments Off on بررسی وضعیت و آینده بحران در اوکراین، اهداف روسیه و سناریوهای پیش رو

معصومه محمدی
پژوهشگر روابط بین الملل
مرکز بین المللی مطالعات صلح-ipsc
حمله نظامی روسیه در اوکراین، یک رویداد تاریخی و جهانی است که نشان‌دهنده آخرین اقدام مدعی هژمون جهانی پس از جنگ سرد و آغازگر دورانی جدید در …

ادامه مطلب »
گفتگو

مقالات

خاورمیانه

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه خاورمیانه

خلیج فارس

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه خلیج فارس

آسیای میانه

مقالات تحقیقی و تحلیلی در حوزه آسیای میانه

صفحه نخست » روسیه, گفتگو

روسیه و تروریسم و تندروی مذهبی در آستانه المپیک سوچی گفتگو با محمد رضا فرقانی

نگارش در January 11, 2014 – 2:12 am
روسیه و تروریسم و تندروی مذهبی در آستانه المپیک سوچی    گفتگو با محمد رضا فرقانی
Share

مرکز بین المللی مطالعات صلح-IPSC

هر چند در یک سال گذشته تهدیدها و رویکردهایی در مورد حملات انتحاری و تروریستی در روسیه وجود داشت اما اندک اندک رن گ واقعت به خود گرفت و بمب‌گذاری‌های انتحاری هشت و نه دی ماه (29 و 30 دسامبر) در ولگوگراد 34 کشته و ده‌ها نفر زخمی بر جای گذاشت که در هر 2 مورد نیز افراد غیرنظامی مورد هدف انتخاب شدند. اقدامات تروریستی «ولگوگراد» اینک این پرسش را ایجاد کرده است که آیا روسیه در آستانه المپیک سوچی توانایی کنترل تروریسم و تندروهای سلفی را دارد. در همین راستا گفتگویی با محمد رضا فرقانی کارشناس مسائل اوراسیا داشته ایم:

واژگان کلیدی: تندروهای مذهبی در روسیه، المپیک سوچی روسیه ، تندروی مذهبی در آستانه المپیک سوچی، بمب گذاری انتحاری در روسیه،  رویکرد پوتین در مبارزه با تروریسم  

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: علل و زمینه های تررویسم در روسیه و بمب‌گذاری‌های انتحاری هشت و نه دی ماه (29 و 30 دسامبر) در ولگوگراد چیست؟

به جز حوادث سالهای اول فروپاشی که ناشی از درگیریها داخلی و رقابت جناح های قدرت طلب در روسیه و جمهوری های خودمختار بود  روسیه جدید در سالهای گذشته شاهد حملات ترویستی بوده است. علت اصلی بروز حوادث تروریستی اخیر تر در ولگوگراد ناشی از اقدامات تروریستی سالهای اخیر و افزایش گرایش های مذهبی و یا تکفیری وابسته به القاعده و تحت حمایت کشورهای عربی و سازمان های اطلاعاتی برخی از این کشورها است که دست به اقدامات  تروریستی میزنند. در واقع ما حوادث متعددی را در سالهای اخیر چه در مسکو یا روسیه شاهد بوده ایم که بیشتر کسانی در آن دست داشته اند که بیشتر با القاعده در ارتباط بوده اند و با عرب افغان هایی بوده اند که در افغانستان پرورش یافته اند.  چچن ها حضور بیشتری در سازمان جهانی القاعده و سازمان های مرتبط با آن در روسیه و کشورهای دیگر داشته اند آنها در قضایای بوسنی و حوادث مختلف حضور داشته اند و در سوریه هم قدرت نمایی میکنند. لذا به نظر میرسد حوادث اخیر و تروریستی بی ارتباط با سازمان هایی که به نحوی با افراط گرایی مذهبی شکل گرفته است نباشد.

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: نوع ایفای نقش روسیه در  مساله سوریه چه تاثیری در افزایش حملات ترویستی در  روسیه داشته است؟

همه این حوادث نشان میدهد که با هم مرتبط اند. در سوریه گروه های ترویستی تکفیری و سازمان داعش با دولت قانونی سوریه در حال جنگ است. این امر مورد حمایت کشورها، سازمان های عربی منطقه و بویژه عربستان است. به دلیل اینکه روسیه را حامی دولت اسد در سوریه میدانند و از سویی نیز با توجه به تفکری افراطی حاکم بر آنها که ناشی از القاعده دور آنجا در افغانستان است.ادامه همان تفکرها و گروه ها با همان عملکرد وجود داشته است. اکنون نیز با این بهانه که دولت روسیه را حامی سوریه میدانند روسیه را مورد هدف قرار میدهند. این امر هم مورد اشاره آنها بوده و بیان شده است.

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: توانایی سازمان تندرو مسلمان در آستانه مسابقات المپیک زمستانی در شهر «سوچی» تا چه میزانی است؟

دولت روسیه کاملا بر این موضوع واقف است و برای سازمان های اطلاعاتی غربی هم کالا مشخص است. مقامات روسیه بارها اعلام کرده اند که به فعالیت های گروه های تفکیری و القاعده نسبت به القاعده رهگیری می کنند و کاملا به این اطلاعات دست یپدا کرده اند. این جریان های تندرو مذهبی با استفاده از احساس مردمان مناطق مسلمان نشین همانند چچن و داغستان و.. دست به اقدامات تروریستی میزنند. در این حال امروزه تبلیغات وسیعی که وهابیت با  استفاده از دلارهای نفتی عربستان در مناطق مسلمان نشین روسیه بسیار افزایش یافته و این خطر مورد توجه دولت روسیه هم بوده است و  مقامات این کشور هم بارها بدان اشاره کرده اند. همچنین باید گفت ریشه همه گروه های تکفیری به دهه هشتاد میلادی برمی گردد. در این دوران جهادیها و سلفی ها برای مبارزه بر ضد کمونیسم به افغانستان رفتند. آنان علاوه بر حمایت مالی کشورهای عربی چون قطر و عربستان از نظر تسلیحاتی و آموزش های نظامی هم توسط غرب سازماندهی می شدند. لذا در نگاه آنها هنوز ضدیت مسکو و روسیه وجود دارد.

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: نگاه آمریکایی و غربی به تروریسم و تندرو مذهبی در روسیه چیست؟

 نکته جالب آن است که کشورهای غربی و امریکایی تقریبا بسیار محتاطانه ای با این موضوع برخورد میکنند. بعضا هم بدون  محکومیت آن از کنار آن میگذرند. حتی به نحو بسیار ظریفی با بهره گیری از ابزار حقوق بشر زمینه را برای تبلیع و گسترش فعالیت گروه های تروریستی و وهابی در روسیه فراهم میکنند و دولت روسیه را از این جانب تحت فشار قرار می دهند. در این جا ما شاهد برخورد و موضع گیری دوگانه امریکا و غرب با تروریسم و آنچه که در غرب رخ میدهد نسبت به آنچه در روسیه رخ میدهد هستیم.

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: آینده  تروریسم و تاثیرگذاری بر وجهه روسیه و المپیک سوچی چگونه  است؟

من فکر میکنم این اقدامات تروریستی اگر چه از سوی گروه های تروریستی و گروه های تندرو وابسته به القاعده در سوریه ادامه پیدا کند، اما قطعا نخواهد توانست در اراده دولت روسیه برای ادامه برنامه های خود و طرحها و کارهای خود از جمله برگزاری المپیک زمستانی سوچی خللی وارد کند. به هر حال دولت روسیه دولتی قدرتمند است و توانایی کاملی برای کنترل  این گروه ها و افراد را دارد.

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح: آینده رویکرد پوتین در مبارزه با تروریسم و افراط گرایی مذهبی چگونه خواهد بود؟

 قطعا دولت روسیه از این این به بعد در سیاست های خود در مقابله با گروه های تکفیری و  وهابی و همچنین گروه   ها و سازمان هایی که به سازمان های اطلاعاتی و استخباراتی کشورهای عربی وابسته اند توجه بیشتری خواهد کرد و اجازه نخواهد داد که این کشورها بتوانند خللی در امنیت این کشور ایجاد کنند.  از سوی دیگر دولت روسیه به این نتیجه رسیده است که راه  های جدیدی برای مقابله با افراط گرایی گروه های وهابی و تکفیری در داخل روسیه پیدا کند. آنها در این راستا راه های متعددی را  بررسی و مورد نظر قرار داده اند و به این نتیجه رسیده اند که راه مقابله با این گروه ها تشدید یا مخالفت با فعالیت های اسلامی در کشور نیست بلکه مردم با شناخت از  اسلام درست با مبانی درست اسلامی آشنا گردند. همچنن گروه هایی که برداشت درست تری از اسلام  دارند بتوانند فعالیت های  مذهبی خود را برای  مقابله با گروه های تکفیری و وهابی انجام دهند.

گفتگو از فرزاد رمضانی بونش

 

 

 

Share